Zelfstandigenaftrek voor zzp’ers: bedragen, voorwaarden en belastingvoordeel

De zelfstandigenaftrek bedraagt in 2026 € 1.200. Het is een fiscale aftrekpost voor ondernemers die aan de voorwaarden van de Belastingdienst voldoen. Je trekt het bedrag af van je winst uit onderneming, waardoor je minder inkomstenbelasting kunt betalen.

De zelfstandigenaftrek is de afgelopen jaren flink verlaagd. Voor zzp’ers is het daarom belangrijk om te weten hoeveel de aftrek nog bedraagt, wanneer je er recht op hebt en hoe deze samenwerkt met andere belastingvoordelen, zoals de startersaftrek en de MKB-winstvrijstelling.

In dit artikel legt ZZP Boekhouder uit hoe de zelfstandigenaftrek in 2026 werkt, welke uren meetellen voor het urencriterium en wat de aftrek je daadwerkelijk kan opleveren.

Zelfstandigenaftrek 2026 in het kort

• Zelfstandigenaftrek 2026: € 1.200.
• Urencriterium: minimaal 1.225 uur per kalenderjaar.
• Startersaftrek 2026: € 2.123 extra als je aan de voorwaarden voldoet.
• MKB-winstvrijstelling 2026: 12,7% van de winst na ondernemersaftrek.
• Zelfstandigenaftrek 2027: volgens het bestaande afbouwschema € 900.

Let op: de zelfstandigenaftrek is geen bedrag dat je terugkrijgt van de Belastingdienst. Het is een aftrekpost die je belastbare winst verlaagt. Hoeveel belasting je daardoor bespaart, hangt af van je persoonlijke situatie.

Wat is de zelfstandigenaftrek?

De zelfstandigenaftrek is een fiscale aftrekpost voor ondernemers in de inkomstenbelasting. Voldoe je aan de voorwaarden, dan mag je een vastgesteld bedrag van je winst uit onderneming aftrekken.

Hierdoor wordt je belastbare winst lager en betaal je in principe minder inkomstenbelasting.

De zelfstandigenaftrek maakt onderdeel uit van de ondernemersaftrek. Dit is een verzamelnaam voor verschillende fiscale aftrekposten voor ondernemers, waaronder de zelfstandigenaftrek en de startersaftrek.

Hoe werkt de zelfstandigenaftrek? Een voorbeeld

Stel dat je als zzp’er in 2026 een winst uit onderneming hebt van € 40.000. Je bent ondernemer voor de inkomstenbelasting en voldoet aan het urencriterium.

Je hebt dan recht op € 1.200 zelfstandigenaftrek.

Je winst wordt dus met € 1.200 verlaagd voordat de verdere fiscale berekening plaatsvindt. Ook andere regelingen, zoals de MKB-winstvrijstelling, kunnen daarna nog invloed hebben op je belastbare inkomen.

Je krijgt dus niet € 1.200 op je bankrekening. Het voordeel bestaat uit de belasting die je door de aftrek minder hoeft te betalen.

Hoe hoog is de zelfstandigenaftrek in 2026?

De zelfstandigenaftrek bedraagt in 2026 € 1.200 voor ondernemers die aan de voorwaarden voldoen en aan het begin van het kalenderjaar de AOW-leeftijd nog niet hebben bereikt.

In 2025 bedroeg de zelfstandigenaftrek nog € 2.470. De aftrek is in 2026 dus met € 1.270 verlaagd.

Volgens het bestaande afbouwschema wordt de zelfstandigenaftrek in 2027 verder verlaagd naar € 900. De bedragen voor toekomstige belastingjaren kunnen door nieuwe wetgeving veranderen.

De verlaging betekent dat je minder winst kunt aftrekken dan in voorgaande jaren. Dat maakt het extra belangrijk om ook naar andere fiscale regelingen te kijken waarvoor je als ondernemer in aanmerking komt.

Hoe is de zelfstandigenaftrek de afgelopen jaren afgebouwd?

De zelfstandigenaftrek was jarenlang een belangrijke fiscale regeling voor zzp’ers. Sinds 2020 is het bedrag stapsgewijs verlaagd.

In 2020 kon een ondernemer die aan de voorwaarden voldeed nog € 7.030 van de winst aftrekken. In 2026 is dat € 1.200.

Onderstaande tabel laat zien hoe de zelfstandigenaftrek zich heeft ontwikkeld.

De afbouw is bedoeld om de fiscale verschillen tussen zelfstandigen en werknemers te verkleinen. De overheid heeft de verlaging in de loop der jaren versneld.

Een eerder afbouwschema voorzag nog in een zelfstandigenaftrek van € 3.240 in 2036. Dat schema is inmiddels achterhaald en geldt niet meer als uitgangspunt.

De actuele ontwikkeling is terug te vinden in het overzicht van belastingzaken voor zzp’ers van de Rijksoverheid.

Wanneer heb je recht op zelfstandigenaftrek?

Niet iedere zzp’er heeft automatisch recht op zelfstandigenaftrek. Alleen een inschrijving bij de Kamer van Koophandel is daarvoor niet voldoende.

Je moet aan twee belangrijke voorwaarden voldoen:

1. Je bent ondernemer voor de inkomstenbelasting. De Belastingdienst beoordeelt of je activiteiten fiscaal als onderneming worden aangemerkt. Daarbij spelen onder andere zelfstandigheid, ondernemersrisico en de aard en omvang van je werkzaamheden een rol.
2. Je voldoet aan het urencriterium. In de meeste gevallen moet je minimaal 1.225 uur per kalenderjaar aan je onderneming besteden. Daarnaast kan een aanvullende voorwaarde gelden wanneer je ook andere werkzaamheden verricht.

De zelfstandigenaftrek geldt bijvoorbeeld voor ondernemers met een eenmanszaak en voor ondernemers binnen een vof of maatschap die persoonlijk aan de voorwaarden voldoen.

Ben je voor de inkomstenbelasting geen ondernemer, maar worden je inkomsten aangemerkt als resultaat uit overige werkzaamheden? Dan heb je geen recht op zelfstandigenaftrek.

De Belastingdienst beoordeelt je ondernemerschap voor de inkomstenbelasting afzonderlijk van je eventuele ondernemerschap voor de btw.

Wat is het urencriterium van 1.225 uur?

Het urencriterium is een van de belangrijkste voorwaarden voor de zelfstandigenaftrek. Je moet in beginsel minimaal 1.225 uur per kalenderjaar aan je onderneming besteden.

Omgerekend is dat gemiddeld ongeveer 24 uur per week. In de praktijk zul je tijdens de weken waarin je daadwerkelijk werkt vaak meer uren moeten maken om vakanties, ziekte en andere onderbrekingen op te vangen.

De twee voorwaarden van het urencriterium

Voor het urencriterium gelden doorgaans twee voorwaarden:

1. Je besteedt minimaal 1.225 uur per kalenderjaar aan je onderneming of ondernemingen.
2. Je besteedt meer tijd aan je onderneming dan aan andere werkzaamheden, bijvoorbeeld in loondienst.

Voor de tweede voorwaarde geldt een uitzondering. Was je in een van de vijf voorafgaande kalenderjaren geen ondernemer voor de inkomstenbelasting? Dan hoef je niet aan deze tweede voorwaarde te voldoen.

Je moet nog wel minimaal 1.225 uur aan je onderneming besteden.

Wat als je halverwege het jaar begint?

Start je bijvoorbeeld op 1 juli met je onderneming? Dan geldt nog steeds het urencriterium van 1.225 uur voor het hele kalenderjaar.

Je mag de urengrens niet naar rato verlagen omdat je pas later in het jaar bent begonnen.

Dat betekent dat je in dit voorbeeld de vereiste uren in de resterende zes maanden moet maken.

Kun je zelfstandigenaftrek krijgen naast een baan in loondienst?

Ja, dat kan. Je kunt tegelijkertijd werknemer en zzp’er zijn en toch recht hebben op zelfstandigenaftrek.

Je moet wel ondernemer voor de inkomstenbelasting zijn en aan het urencriterium voldoen. Werk je ook in loondienst, dan kan de verhouding tussen je uren als werknemer en je uren als ondernemer van belang zijn.

Voor startende ondernemers kan de eerder genoemde uitzondering op de tweede voorwaarde van het urencriterium gelden.

Meer hierover lees je in ons afzonderlijke artikel: Werknemer en zzp’er tegelijk: hoe krijg je dan nog zelfstandigenaftrek?

Welke uren tellen mee voor het urencriterium?

Voor het urencriterium tellen niet alleen de uren mee die je aan klanten factureert. Ook indirecte werkzaamheden die je daadwerkelijk voor je onderneming uitvoert, kunnen meetellen.

Denk bijvoorbeeld aan:

• Werkzaamheden voor klanten en opdrachtgevers.
• Het bijhouden van je boekhouding en administratie.
• Het opstellen van offertes en facturen.
• Acquisitie en zakelijke netwerkactiviteiten.
• Marketing en het onderhouden van je zakelijke website.
• Zakelijke telefoongesprekken en e-mails.
• Voorbereiding van opdrachten en werkzaamheden.
• Reistijd voor zakelijke afspraken.
• Opleidingen en cursussen die verband houden met je onderneming.

Het gaat om de tijd die je daadwerkelijk aan je onderneming besteedt. Uren waarin je alleen beschikbaar of bereikbaar bent, zonder werkzaamheden te verrichten, tellen niet zomaar mee.

Hoe houd je een goede urenregistratie bij?

Je moet aannemelijk kunnen maken dat je aan het urencriterium voldoet. Daarom is het verstandig om je zakelijke uren gedurende het hele jaar bij te houden.

Dat kan bijvoorbeeld met een spreadsheet, een urenregistratie-app of de urenregistratie in je boekhoudprogramma.

Noteer per dag welke werkzaamheden je hebt uitgevoerd en hoeveel tijd je daaraan hebt besteed. Bewaar daarnaast je agenda, offertes, facturen en andere documenten die je urenregistratie kunnen ondersteunen.

Tip van ZZP Boekhouder: registreer ook je niet-declarabele uren. Veel zzp’ers houden hun klanturen goed bij, maar vergeten de tijd die ze besteden aan administratie, acquisitie en andere zakelijke werkzaamheden.

De Belastingdienst geeft op zijn website een uitgebreide uitleg over het urencriterium en de uren die meetellen.

Hoeveel belastingvoordeel levert de zelfstandigenaftrek in 2026 op?

De zelfstandigenaftrek van € 1.200 betekent niet dat je € 1.200 minder belasting betaalt.

Je trekt € 1.200 af van je winst. Het daadwerkelijke belastingvoordeel hangt onder andere af van je totale inkomen, het toepasselijke belastingtarief, andere aftrekposten en de MKB-winstvrijstelling.

In 2026 is het maximale tarief waartegen het directe belastingvoordeel van de zelfstandigenaftrek wordt berekend 37,56%.

Een eenvoudige berekening van dat directe voordeel is:

Dit is een vereenvoudigde berekening. Het is geen gegarandeerde belastingbesparing van € 451.

De zelfstandigenaftrek verlaagt namelijk ook de winst waarover de MKB-winstvrijstelling wordt berekend. Daarnaast kunnen heffingskortingen, de inkomensafhankelijke bijdrage Zorgverzekeringswet en andere onderdelen van je persoonlijke fiscale situatie invloed hebben op het uiteindelijke voordeel.

Rekenvoorbeeld: € 50.000 winst uit onderneming

Stel dat je in 2026 € 50.000 winst uit onderneming hebt. Je voldoet aan het urencriterium en hebt recht op zelfstandigenaftrek. Je hebt geen recht op startersaftrek en we laten eventuele andere aftrekposten buiten beschouwing.

In dit voorbeeld verlagen de zelfstandigenaftrek en de MKB-winstvrijstelling samen de fiscale winst van € 50.000 naar € 42.602,40.

Dat betekent niet dat je het verschil van € 7.397,60 aan belasting bespaart. De uiteindelijke inkomstenbelasting wordt berekend over je belastbare inkomen, waarbij ook je overige inkomsten, aftrekposten en persoonlijke omstandigheden een rol kunnen spelen.

Zelfstandigenaftrek en startersaftrek in 2026

Ben je net gestart als zzp’er? Dan kun je mogelijk naast de zelfstandigenaftrek ook gebruikmaken van de startersaftrek.

De startersaftrek is een verhoging van de zelfstandigenaftrek voor ondernemers die aan aanvullende voorwaarden voldoen.

In 2026 bedraagt de startersaftrek € 2.123.

Een startende ondernemer die aan alle voorwaarden voldoet, kan dus in 2026 in totaal € 3.323 aan zelfstandigenaftrek en startersaftrek toepassen.

Wanneer heb je recht op startersaftrek?

Voor de startersaftrek moet je recht hebben op zelfstandigenaftrek. Daarnaast gelden twee aanvullende voorwaarden:

• Je was in één of meer van de vijf voorafgaande kalenderjaren geen ondernemer voor de inkomstenbelasting.
• Je hebt in die vijf voorafgaande kalenderjaren niet meer dan twee keer zelfstandigenaftrek toegepast.

Je kunt de startersaftrek daardoor in beginsel maximaal drie keer benutten binnen een periode van vijf jaar.

Het is dus niet zo dat iedere zzp’er automatisch in de eerste drie kalenderjaren recht heeft op startersaftrek. Je moet ieder jaar opnieuw aan de voorwaarden voldoen.

Voor starters geldt bovendien een uitzondering op de gebruikelijke beperking dat de zelfstandigenaftrek niet hoger mag zijn dan de winst vóór ondernemersaftrek. Daardoor kan de ondernemersaftrek bij een starter onder omstandigheden leiden tot een verlies.

Zelfstandigenaftrek en MKB-winstvrijstelling

Naast de zelfstandigenaftrek kunnen ondernemers gebruikmaken van de MKB-winstvrijstelling.

Dit is een andere fiscale regeling, die op een andere manier wordt berekend.

De zelfstandigenaftrek is een vast bedrag dat je onder voorwaarden van je winst mag aftrekken. De MKB-winstvrijstelling is een percentage van de winst nadat de ondernemersaftrek is toegepast.

In 2026 bedraagt de MKB-winstvrijstelling 12,7%.

Hoe is de MKB-winstvrijstelling veranderd?

Ook de MKB-winstvrijstelling is de afgelopen jaren verlaagd.

De MKB-winstvrijstelling is dus gedaald van 14% in 2023 naar 12,7% in 2025 en 2026.

Heb je voor de MKB-winstvrijstelling ook 1.225 uur nodig?

Nee. Voor de MKB-winstvrijstelling hoef je niet aan het urencriterium te voldoen.

Je moet wel ondernemer zijn voor de inkomstenbelasting. De Belastingdienst houdt bij je aangifte automatisch rekening met de vrijstelling als je ervoor in aanmerking komt.

Dit betekent dat je als ondernemer mogelijk wel recht hebt op MKB-winstvrijstelling, ook wanneer je niet genoeg uren maakt voor de zelfstandigenaftrek.

Let op: als je onderneming verlies maakt, verkleint de MKB-winstvrijstelling het fiscale verlies. De regeling levert dus niet in iedere situatie een direct voordeel op.

Meer informatie vind je bij de Belastingdienst over de MKB-winstvrijstelling.

Wat als je winst lager is dan de zelfstandigenaftrek?

Heb je in 2026 weinig winst uit onderneming? Dan kan het gebeuren dat je de zelfstandigenaftrek niet volledig kunt benutten.

Voor ondernemers die geen recht hebben op startersaftrek, geldt namelijk dat de zelfstandigenaftrek niet hoger mag zijn dan de winst vóór ondernemersaftrek.

Voorbeeld: je maakt € 800 winst

Stel dat je in 2026 € 800 winst uit onderneming hebt en recht hebt op € 1.200 zelfstandigenaftrek. Je hebt geen recht op startersaftrek.

Je kunt dan in dit jaar maximaal € 800 zelfstandigenaftrek gebruiken. De resterende € 400 is niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek.

Dit bedrag kun je onder voorwaarden in een later jaar alsnog verrekenen.

Hoe lang kun je niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek verrekenen?

Je kunt niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek maximaal negen jaar meenemen naar toekomstige belastingjaren.

Daarvoor moet je in het jaar waarin je het bedrag verrekent opnieuw recht hebben op zelfstandigenaftrek. Je winst moet bovendien voldoende ruimte bieden voor de verrekening.

De Belastingdienst stelt de niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek vast met een beschikking. Je vindt het bedrag op je aanslagbiljet.

Belangrijk: de verrekening in latere jaren gebeurt niet automatisch. Je moet zelf bijhouden welke bedragen nog openstaan en deze in je aangifte verwerken.

De Belastingdienst legt dit verder uit op de pagina over het verrekenen van niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek.

Zelfstandigenaftrek na de AOW-leeftijd

Ook als je de AOW-leeftijd hebt bereikt en blijft ondernemen, kun je onder voorwaarden recht hebben op zelfstandigenaftrek.

Heb je aan het begin van het kalenderjaar de AOW-leeftijd al bereikt? Dan bedraagt de zelfstandigenaftrek 50% van het reguliere bedrag.

Voor 2026 betekent dit:

Bereik je de AOW-leeftijd pas tijdens 2026? Dan geldt voor dat jaar nog het reguliere bedrag van € 1.200, mits je aan de overige voorwaarden voldoet.

Ook de eventuele startersaftrek wordt gehalveerd wanneer je aan het begin van het kalenderjaar de AOW-leeftijd al hebt bereikt.

Waarom een boekhouder inschakelen voor de zelfstandigenaftrek?

De zelfstandigenaftrek lijkt op het eerste gezicht eenvoudig: je voldoet aan de voorwaarden en trekt een vastgesteld bedrag van je winst af.

In de praktijk is de aangifte inkomstenbelasting voor een zzp’er vaak uitgebreider. Je moet niet alleen kijken naar de zelfstandigenaftrek, maar naar je totale fiscale situatie.

Daarbij kunnen onder andere de volgende zaken een rol spelen:

• Je winst uit onderneming en aftrekbare zakelijke kosten.
• De zelfstandigenaftrek en startersaftrek.
• De MKB-winstvrijstelling.
• Je urenregistratie en eventuele inkomsten uit loondienst.
• Investeringsaftrek en andere ondernemersfaciliteiten.
• Niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek uit eerdere jaren.
• Overige inkomsten, aftrekposten en persoonlijke omstandigheden.

Een gespecialiseerde zzp-boekhouder kan controleren of je de fiscale regelingen correct toepast en of je geen aftrekposten over het hoofd ziet.

Bij ZZP Boekhouder help ik, Peter Brink, zzp’ers met hun administratie, btw-aangiften en jaarlijkse aangifte inkomstenbelasting.

Ik kijk daarbij niet alleen naar afzonderlijke aftrekposten, maar naar de volledige fiscale berekening. Zo zorgen we ervoor dat je belastingaangifte correct wordt verwerkt en je niet meer belasting betaalt dan volgens de regels nodig is.

Veelgestelde vragen over de zelfstandigenaftrek 2026

Wat is de zelfstandigenaftrek in 2026?

De zelfstandigenaftrek bedraagt in 2026 € 1.200 voor ondernemers die aan de voorwaarden voldoen en aan het begin van het kalenderjaar de AOW-leeftijd nog niet hebben bereikt. Het bedrag wordt van je winst afgetrokken en is geen directe belastingteruggave.

Hoe hoog is de zelfstandigenaftrek in 2027?

Volgens het bestaande afbouwschema daalt de zelfstandigenaftrek in 2027 naar € 900. Het definitieve bedrag voor toekomstige belastingjaren kan door nieuwe wetgeving veranderen.

Hoeveel uur moet ik werken voor de zelfstandigenaftrek?

Je moet in beginsel minimaal 1.225 uur per kalenderjaar aan je onderneming besteden. Daarnaast moet je doorgaans meer tijd aan je onderneming besteden dan aan andere werkzaamheden. Voor ondernemers die in een van de vijf voorafgaande jaren geen ondernemer waren, geldt een uitzondering op die tweede voorwaarde.

Tellen administratie en acquisitie mee voor het urencriterium?

Ja. Uren die je daadwerkelijk aan je onderneming besteedt, zoals administratie, offertes maken, acquisitie en het onderhouden van je zakelijke website, kunnen meetellen. Zorg dat je deze uren aannemelijk kunt maken.

Kan ik zelfstandigenaftrek krijgen als ik parttime zzp’er ben?

Ja, dat kan. Ook als parttime zzp’er kun je recht hebben op zelfstandigenaftrek, zolang je ondernemer voor de inkomstenbelasting bent en aan het urencriterium voldoet.

Kan ik zelfstandigenaftrek krijgen als ik ook in loondienst werk?

Ja. Je kunt tegelijkertijd werknemer en ondernemer zijn. Je moet wel aan de voorwaarden voor de zelfstandigenaftrek voldoen. Vooral de verhouding tussen je uren in loondienst en je ondernemersuren kan van belang zijn. Voor startende ondernemers kan een uitzondering gelden.

Krijg ik € 1.200 terug van de Belastingdienst?

Nee. De zelfstandigenaftrek van € 1.200 wordt van je winst afgetrokken. Het daadwerkelijke belastingvoordeel is afhankelijk van je inkomen, belastingtarief en andere fiscale omstandigheden.

Hoeveel belasting bespaar ik met de zelfstandigenaftrek?

Bij het maximale aftrektarief van 37,56% is het directe berekende voordeel van € 1.200 zelfstandigenaftrek ongeveer € 451. Het werkelijke voordeel kan afwijken door de samenhang met de MKB-winstvrijstelling, heffingskortingen en andere onderdelen van je fiscale situatie.

Hoe hoog is de startersaftrek in 2026?

De startersaftrek bedraagt in 2026 € 2.123. Als je aan de voorwaarden voldoet, kun je deze combineren met de zelfstandigenaftrek van € 1.200. Samen bedraagt de aftrek dan € 3.323.

Heb ik automatisch recht op startersaftrek in mijn eerste drie jaar?

Nee. Je moet recht hebben op zelfstandigenaftrek en voldoen aan de aanvullende voorwaarden. Daarbij wordt gekeken naar je ondernemerschap en het aantal keren dat je in de vijf voorafgaande kalenderjaren zelfstandigenaftrek hebt toegepast.

Kan ik MKB-winstvrijstelling krijgen zonder zelfstandigenaftrek?

Ja. Voor de MKB-winstvrijstelling hoef je niet aan het urencriterium te voldoen. Je moet wel ondernemer zijn voor de inkomstenbelasting. In 2026 bedraagt de vrijstelling 12,7% van de winst na ondernemersaftrek.

Wat gebeurt er als mijn winst lager is dan de zelfstandigenaftrek?

Als je geen recht hebt op startersaftrek, kun je de zelfstandigenaftrek in beginsel niet verder toepassen dan het bedrag van je winst vóór ondernemersaftrek. Een niet-gerealiseerd deel kun je onder voorwaarden maximaal negen jaar verrekenen met toekomstige winst uit onderneming.

Heb ik na mijn AOW-leeftijd nog recht op zelfstandigenaftrek?

Ja, onder voorwaarden. Als je aan het begin van 2026 de AOW-leeftijd al hebt bereikt, bedraagt de zelfstandigenaftrek 50% van het reguliere bedrag. Dat is in 2026 € 600.

Zelfstandigenaftrek 2026: dit moet je als zzp’er onthouden

De zelfstandigenaftrek is de afgelopen jaren sterk afgebouwd. In 2026 bedraagt de aftrek € 1.200. Volgens het bestaande afbouwschema wordt dat in 2027 € 900.

Om in aanmerking te komen voor de zelfstandigenaftrek moet je ondernemer zijn voor de inkomstenbelasting en voldoen aan het urencriterium van minimaal 1.225 uur per kalenderjaar. Afhankelijk van je situatie kunnen aanvullende voorwaarden gelden.

Ben je starter? Dan kun je mogelijk € 2.123 extra startersaftrek toepassen. Daarnaast kan de MKB-winstvrijstelling je belastbare winst verder verlagen.

De zelfstandigenaftrek is daarmee slechts één onderdeel van je totale belastingaangifte. Een goede administratie, een betrouwbare urenregistratie en het correct toepassen van alle fiscale regelingen helpen je om je belastingzaken goed te regelen.

ZZP Boekhouder – Peter Brink helpt zzp’ers met hun boekhouding, btw-aangifte en inkomstenbelasting. Zo heb je inzicht in je cijfers en weet je welke aftrekposten voor jouw onderneming van toepassing zijn.