Een voorlopige aanslag inkomstenbelasting is een voorschot op de inkomstenbelasting die je over het lopende belastingjaar verwacht te betalen of terug te krijgen. De Belastingdienst berekent dit bedrag op basis van eerdere belastingaangiften of een schatting van je inkomen. Je kunt de voorlopige aanslag gedurende het jaar verhogen, verlagen of wijzigen als je inkomen verandert.
Inleiding
- Waarom krijg je al een aanslag terwijl de aangifte van vorig jaar nog niet klaar is?
- Waarom ontvangen veel zzp’ers ieder jaar automatisch een voorlopige aanslag?
- Sinds 2008 helpt Peter Brink van ZZP-boekhouder.nl ondernemers bij het controleren en aanpassen van hun voorlopige aanslag.
Wat is een voorlopige aanslag inkomstenbelasting zzp?
Een voorlopige aanslag inkomstenbelasting is een voorschot op de inkomstenbelasting die je als zzp’er over het lopende jaar moet betalen of terugkrijgt. De Belastingdienst maakt deze schatting op basis van je eerdere aangiften of een verwacht inkomen.
Veel ondernemers vragen zich af waarom ze al een aanslag krijgen terwijl de aangifte van het vorige jaar nog niet eens klaar is. Dat is logisch, maar de reden is dat de Belastingdienst niet wil dat je aan het einde van het jaar ineens een groot bedrag moet betalen.
Sinds 2008 helpt zzp-boekhouder Peter Brink ondernemers bij het controleren, aanpassen en optimaliseren van hun voorlopige aanslag, vooral wanneer inkomsten sterk wisselen.
- uitleg
- verschil met definitieve aanslag
- inkomstenbelasting
- bijdrage Zorgverzekeringswet (Zvw)
Waarom krijg ik een voorlopige aanslag?
De Belastingdienst gebruikt de voorlopige aanslag om je belasting te spreiden over het jaar. De berekening is meestal gebaseerd op:
- je inkomen van vorige jaren
- je winst als zzp’er
- bekende aftrekposten
Zo voorkomt de Belastingdienst dat je achteraf een hoge naheffing krijgt.

Waarom klopt de voorlopige aanslag niet altijd?
Een voorlopige aanslag blijft altijd een inschatting. Zeker voor zzp’ers kan het inkomen sterk veranderen door:
- minder of meer opdrachten
- ziekte of arbeidsongeschiktheid
- stijgende of dalende tarieven
- investeringen
- economische omstandigheden
Daarom is het belangrijk om de aanslag regelmatig te controleren.
Wanneer ontvang je een voorlopige aanslag?
Je ontvangt een voorlopige aanslag meestal:
- aan het einde van het jaar
- of aan het begin van het nieuwe belastingjaar
Soms wordt deze automatisch opgelegd, maar je kunt hem ook zelf aanvragen of aanpassen via Mijn Belastingdienst.
Wat gebeurt er daarna?
De voorlopige aanslag wordt vervolgens verdeeld over het jaar, meestal in maandelijkse termijnen. Zo betaal je elke maand een deel van je verwachte inkomstenbelasting in plaats van alles achteraf.
Hoe wijzig je een voorlopige aanslag?
Een voorlopige aanslag is niet definitief en kan altijd worden aangepast. Dit is belangrijk omdat je winst als zzp’er kan veranderen gedurende het jaar.
Je kunt de aanslag wijzigen via:
- Mijn Belastingdienst met DigiD
- je boekhouder
- of door een nieuwe schatting in te dienen
Kan je een voorlopige aanslag verlagen?
Ja, dat kan. Als je verwacht dat je minder winst maakt dan eerder gedacht, kun je de voorlopige aanslag verlagen.
Dit is verstandig bij:
- minder opdrachten
- ziekte of uitval
- dalende omzet
- hogere kosten
Door te verlagen voorkom je dat je te veel belasting vooruit betaalt.
Kan mijn boekhouder de voorlopige aanslag aanpassen?
Ja. Een boekhouder kan je winst opnieuw berekenen en een nieuwe voorlopige aanslag indienen.
Dit is vaak slimmer omdat een boekhouder:
- fiscale regels meeneemt
- aftrekposten correct verwerkt
- voorkomt dat je te veel of te weinig betaalt
Wanneer verhoog je juist de voorlopige aanslag?
Ook verhogen is mogelijk. Dit is juist verstandig wanneer je meer winst verwacht.
Voordelen van verhogen:
- je voorkomt belastingrente
- je voorkomt een hoge naheffing
- je spreidt je belasting realistischer
Bezwaar maken of wijzigen?
Er is een belangrijk verschil:
- Wijzigen: je geeft nieuwe cijfers door
- Bezwaar: je vindt dat de aanslag fout is vastgesteld
In de praktijk kiezen zzp’ers meestal voor wijzigen, omdat dit sneller en eenvoudiger is
- bezwaar
- wijzigen
- verschil tussen beide
- termijnen
Hoe betaal je een voorlopige aanslag?
Je betaalt meestal via:
- automatische incasso
- maandelijkse termijnen
- of incidenteel via een acceptgiro (minder gebruikelijk)
De Belastingdienst verdeelt het bedrag meestal over het resterende jaar.
Hoeveel termijnen zijn er?
Meestal betaal je de voorlopige aanslag in 10 tot 12 maandelijkse termijnen.
Als je de aanslag later in het jaar krijgt, worden de termijnen over minder maanden verdeeld.
Wat gebeurt er als je te laat betaalt?
Bij te laat betalen kan de Belastingdienst:
- invorderingsrente rekenen
- aanmaningskosten opleggen
- uiteindelijk een dwangmaatregel starten
Wat als je de voorlopige aanslag niet kunt betalen?
Kun je tijdelijk niet betalen? Dan zijn er oplossingen:
- betalingsregeling aanvragen
- uitstel van betaling aanvragen
- aanslag verlagen als inkomen lager is
Belangrijk: negeer de aanslag niet, want dat kan extra kosten veroorzaken.
Wat gebeurt er als je niets doet?
Als je de voorlopige aanslag niet aanpast:
- kan je te veel betalen (geld vastzetten)
- of te weinig betalen (naheffing later)
- mogelijk belastingrente
Wat is belastingrente?
Belastingrente is rente die je betaalt als je achteraf te weinig belasting hebt betaald.
Door je voorlopige aanslag op tijd goed in te schatten kun je deze rente vaak voorkomen.
Voorlopige teruggaaf inkomstenbelasting zzp
- hypotheekrente
- heffingskortingen
- partner
- teruggave
Voorlopige aanslag en box 3
De voorlopige aanslag kan ook rekening houden met box 3-inkomen, zoals spaargeld en beleggingen. Heb je vermogen boven de vrijstelling, dan kan dit invloed hebben op je totale belastingdruk.
Het is daarom belangrijk om je vermogenspositie mee te nemen bij het controleren van je voorlopige aanslag.
Voorlopige aanslag voor startende zzp’ers
Ben je net gestart als zzp’er? Dan is je inkomen vaak nog onzeker.
De Belastingdienst maakt dan een inschatting op basis van:
- een verwacht startersinkomen
- vergelijkbare beroepen
- of een door jou opgegeven schatting
Veel starters kiezen ervoor om hun voorlopige aanslag laag te zetten en later bij te stellen zodra de omzet duidelijker is.
Rekenvoorbeelden
Voorbeeld 1
Winst €35.000
Voorbeeld 2
Winst daalt naar €22.000
Voorbeeld 3
Winst stijgt naar €70.000
Tips van de zzp-boekhouder
- controleer je voorlopige aanslag minimaal 1x per kwartaal
- reserveer altijd geld voor belasting
- pas je aanslag direct aan bij omzetverandering
- voorkom belastingrente door realistisch te schatten
Sinds 2008 helpt zzp-boekhouder Peter Brink ondernemers hierbij, vooral bij wisselende inkomsten en complexe situaties.
Veelgestelde vragen over de voorlopige aanslag inkomstenbelasting
Wat is een voorlopige aanslag inkomstenbelasting?
Een voorlopige aanslag inkomstenbelasting is een voorschot op de inkomstenbelasting die je over het lopende belastingjaar verwacht te betalen of terug te krijgen. De Belastingdienst berekent de aanslag op basis van je eerdere belastingaangiften of een schatting van je inkomen en je kunt deze tijdens het jaar aanpassen.
Waarom krijg ik een voorlopige aanslag?
Je krijgt een voorlopige aanslag zodat je de inkomstenbelasting gespreid over het jaar betaalt en niet achteraf in één keer een groot bedrag hoeft te voldoen. Dit voorkomt vaak een hoge eindafrekening en kan belastingrente beperken.
Hoe berekent de Belastingdienst mijn voorlopige aanslag?
De Belastingdienst gebruikt meestal je laatste belastingaangifte, eerdere inkomensgegevens en eventuele wijzigingen die je zelf hebt doorgegeven. Op basis daarvan wordt een schatting gemaakt van je belastbare inkomen voor het lopende jaar.
Kan ik mijn voorlopige aanslag wijzigen?
Ja. Je kunt een voorlopige aanslag op ieder moment wijzigen via Mijn Belastingdienst met je DigiD of dit laten verzorgen door je boekhouder als je inkomen of aftrekposten veranderen.
Kan ik mijn voorlopige aanslag verlagen?
Ja, als je verwacht dat je winst of inkomen lager uitvalt dan eerder geschat. Door de aanslag te verlagen voorkom je dat je gedurende het jaar te veel belasting vooruitbetaalt.
Kan ik mijn voorlopige aanslag verhogen?
Ja. Een hogere voorlopige aanslag is verstandig wanneer je verwacht meer winst te maken dan eerder ingeschat, zodat je later minder hoeft bij te betalen en belastingrente kunt voorkomen.
Wanneer ontvang ik een voorlopige aanslag?
Veel ondernemers ontvangen de voorlopige aanslag aan het einde van het voorgaande jaar of aan het begin van het nieuwe belastingjaar. Je kunt ook gedurende het jaar zelf een voorlopige aanslag aanvragen of wijzigen.
Betaal ik in termijnen of in één keer?
Een voorlopige aanslag betaal je meestal in maandelijkse termijnen. In sommige situaties betaal je het bedrag in één keer, bijvoorbeeld wanneer de aanslag laat in het jaar wordt opgelegd of het om een relatief laag bedrag gaat.
Hoeveel termijnen heeft een voorlopige aanslag?
De Belastingdienst verdeelt een voorlopige aanslag meestal over de resterende maanden van het belastingjaar. Hoe eerder de aanslag wordt opgelegd, hoe meer maandelijkse termijnen je hebt.
Kan mijn boekhouder mijn voorlopige aanslag aanpassen?
Ja. Een boekhouder kan je winst opnieuw berekenen en de voorlopige aanslag verhogen of verlagen, zodat deze beter aansluit bij je actuele financiële situatie.
Kan ik bezwaar maken tegen een voorlopige aanslag?
Ja. Ben je het niet eens met de voorlopige aanslag, dan kun je binnen de wettelijke termijn bezwaar maken. Gaat het alleen om een gewijzigde winstverwachting, dan is het vaak sneller om de voorlopige aanslag te laten wijzigen.
Wat is het verschil tussen bezwaar maken en wijzigen?
Bij een wijziging geef je nieuwe gegevens of een aangepaste inkomensverwachting door aan de Belastingdienst. Bezwaar maak je wanneer je vindt dat de Belastingdienst de voorlopige aanslag onjuist heeft vastgesteld.
Wat gebeurt er als ik te laat betaal?
Als je een voorlopige aanslag niet op tijd betaalt, kan de Belastingdienst invorderingsrente en extra kosten in rekening brengen. Neem daarom zo snel mogelijk contact op als je betalingsproblemen verwacht.
Kan ik een betalingsregeling aanvragen?
Ja. Kun je de voorlopige aanslag tijdelijk niet betalen, dan kun je in veel gevallen een betalingsregeling aanvragen bij de Belastingdienst. Zo voorkom je dat de betalingsachterstand verder oploopt.
Wat is belastingrente?
Belastingrente is de rente die je betaalt wanneer je uiteindelijk te weinig belasting hebt voldaan. Door je voorlopige aanslag tijdig aan te passen kun je belastingrente vaak voorkomen of beperken.
Wat is een voorlopige teruggaaf?
Een voorlopige teruggaaf is een bedrag dat je gedurende het jaar alvast terugkrijgt als je verwacht recht te hebben op een belastingteruggave. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn door aftrekposten of heffingskortingen.
Geldt een voorlopige aanslag ook voor box 3?
Ja. Een voorlopige aanslag kan ook rekening houden met inkomen uit box 3, zoals spaargeld en beleggingen, wanneer hierover belasting verschuldigd is.
Hoe werkt een voorlopige aanslag voor startende zzp’ers?
Startende zzp’ers ontvangen niet altijd automatisch een voorlopige aanslag. Zodra je een verwachting hebt van je winst, kun je zelf een voorlopige aanslag aanvragen om belasting gespreid te betalen en verrassingen achteraf te voorkomen.
Moet ik ieder jaar mijn voorlopige aanslag controleren?
Ja. Controleer ieder jaar of de voorlopige aanslag nog aansluit bij je verwachte winst, inkomen en aftrekposten. Zo voorkom je dat je te veel of juist te weinig belasting betaalt.
Wat gebeurt er na de definitieve aangifte inkomstenbelasting?
Na verwerking van je definitieve aangifte ontvang je een definitieve aanslag. Heb je via de voorlopige aanslag te veel betaald, dan krijg je geld terug; heb je te weinig betaald, dan moet je het verschil alsnog voldoen.
“U kunt uw voorlopige aanslag wijzigen als uw inkomen of aftrekposten veranderen.” Belastingdienst
“Een goede administratie helpt je om je belastingzaken op tijd en correct te regelen.”, Kamer van Koophandel.
