Steeds meer ondernemers in Nederland starten als zzp’er of met een eenmanszaak. Naarmate de omzet groeit, ontstaat vaak de vraag: wat is het verschil tussen een zzp’er, een eenmanszaak, een VOF en een BV? En nog belangrijker: wanneer is het financieel interessant om over te stappen naar een BV?
In dit artikel leggen we helder uit hoe loon, salaris, dividend, belastingdruk, boekhoudkosten en aansprakelijkheid verschillen tussen de meest voorkomende ondernemingsvormen. Zo kun je bepalen welke rechtsvorm het beste past bij jouw situatie.
Wat is het verschil tussen een zzp’er en een mkb-bedrijf?
Een veelgemaakte fout is dat zzp en mkb tegenover elkaar worden gezet. In werkelijkheid kan een zzp’er onderdeel zijn van het mkb.
ZZP staat voor zelfstandige zonder personeel. Dit beschrijft de situatie van de ondernemer.
MKB staat voor midden- en kleinbedrijf en omvat bedrijven met minder dan 250 medewerkers. Hieronder vallen:
- ZZP’ers
- Eenmanszaken
- VOF’s
- BV’s
- Andere kleine ondernemingen
Een zzp’er kan dus gewoon een mkb-ondernemer zijn.
ZZP’er en eenmanszaak: hetzelfde of niet?
In de praktijk worden de termen vaak door elkaar gebruikt, maar ze betekenen niet exact hetzelfde. Een zzp’er is een ondernemer zonder personeel. Een eenmanszaak is een juridische ondernemingsvorm.
Veel zzp’ers hebben een eenmanszaak, maar een eenmanszaak kan ook personeel in dienst hebben. Andersom kan een zelfstandige onder bepaalde omstandigheden ook via een BV werken.
Hoe werkt salaris bij een eenmanszaak?
Bij een eenmanszaak ontvang je officieel geen salaris. De winst van de onderneming is een deel van jouw inkomen. Je kunt geld van de zakelijke rekening naar privé overboeken, maar dat wordt gezien als een privéopname en niet als loon.
Voorbeeld, alles excl btw
- Omzet: €120.000
- Kosten: €30.000
- Winst: €90.000
Over die €90.000 betaal je – na aftrek van fiscale aftrekposten- inkomstenbelasting. Het maakt daarbij niet uit of je het geld daadwerkelijk naar je privérekening hebt overgemaakt.
Dit is een belangrijk verschil met een BV.
Hoe werkt salaris binnen een VOF?
Een VOF (Vennootschap Onder Firma) lijkt sterk op een eenmanszaak. Ook vennoten ontvangen geen salaris.
De winst wordt verdeeld volgens de afspraken in het vennootschapscontract. Iedere vennoot betaalt vervolgens inkomstenbelasting over zijn of haar deel van de winst/belastbaar inkomen.
Voorbeeld
Twee vennoten hebben samen een winst van €100.000.
Vennoot A ontvangt €50.000 nettowinst
Vennoot B ontvangt €50.000 nettowinst
Beide vennoten betalen individueel inkomstenbelasting over hun winstdeel.
Hoe werkt salaris binnen een BV?
Een BV is een rechtspersoon. Hierdoor ben je als eigenaar niet automatisch hetzelfde als de onderneming. Werk je actief in je eigen BV, dan ben je meestal directeur-grootaandeelhouder (DGA).
Als DGA moet je jezelf een gebruikelijk salaris uitkeren. Dit wordt het DGA-salaris genoemd.
Wat is het gebruikelijk loon van een DGA?
De Belastingdienst hanteert de gebruikelijkloonregeling. Het salaris van een DGA moet aansluiten bij wat gebruikelijk is voor vergelijkbare functies. In veel situaties geldt een minimum dat jaarlijks wordt vastgesteld. Hierdoor kun je niet zomaar alle winst als dividend uitkeren om loonbelasting te vermijden.
Het exacte bedrag hangt af van:
- De werkzaamheden
- De winst van de onderneming
- Vergelijkbare functies in de markt
- Eventuele uitzonderingen voor startende BV’s
- Een fiscalist of accountant kan helpen bij een correcte vaststelling.
Dividend versus salaris
Een groot voordeel van een BV is de mogelijkheid om dividend uit te keren.
Salaris
Salaris:
- Valt onder loonbelasting
- Is aftrekbaar voor de BV
- Zorgt voor sociale zekerheidsopbouw
Dividend
Dividend:
- Komt uit winst na vennootschapsbelasting
- Is niet aftrekbaar voor de BV
- Wordt belast in box 2
- Veel ondernemers combineren een DGA-salaris met dividenduitkeringen om de totale belastingdruk te optimaliseren.
Wat kost een boekhouder bij een eenmanszaak?
De administratie van een eenmanszaak is relatief eenvoudig.
- Alleen boekhouding: €50 tot €150 per maand
- Inclusief aangiften: €75 tot €250 per maand
- Jaarrekening en advies: afhankelijk van complexiteit
- Voor veel kleine ondernemers blijven de jaarlijkse kosten beperkt.
Wat kost een boekhouder of accountant voor een BV?
Een BV brengt meer verplichtingen met zich mee.
Denk aan:
- Jaarrekening
- Vennootschapsbelasting
- Loonadministratie
- Dividendadministratie
- Publicatiestukken
Gemiddelde kosten:
- Kleine BV: €1.500 tot €4.000 per jaar
- Actieve BV met personeel: vaak hoger
- Accountant bij complexere structuren: aanzienlijk hogere kosten
- Deze extra kosten moeten worden meegenomen bij de keuze voor een BV.
Aansprakelijkheid: een belangrijk verschil
Naast belastingen speelt aansprakelijkheid een grote rol.
Eenmanszaak
Bij een eenmanszaak ben je persoonlijk aansprakelijk. Zakelijke schulden kunnen gevolgen hebben voor je privévermogen.
VOF
Bij een VOF zijn alle vennoten hoofdelijk aansprakelijk.
Dat betekent dat één vennoot aansprakelijk kan worden gesteld voor schulden van de gehele onderneming.
BV
Een BV heeft een afgescheiden vermogen. In veel situaties is de aansprakelijkheid beperkt tot de BV zelf. Dit biedt extra bescherming voor privévermogen, hoewel bestuurders in sommige gevallen alsnog aansprakelijk kunnen worden gesteld.
Wanneer overstappen van eenmanszaak naar BV?
Dit is waarschijnlijk de meest gestelde vraag onder groeiende ondernemers. Er bestaat geen magische omzetgrens. De juiste keuze hangt af van:
- Jaarlijkse winst
- de hoogte van privé opnamen
- Toekomstige groeiplannen
- Risico’s binnen de onderneming
- Behoefte aan investeerders
- Wens om winst op te potten
Vuistregel
Veel fiscalisten kijken naar een winstniveau vanaf ongeveer €100.000 tot €150.000 per jaar. Vanaf dat punt kan een BV fiscaal aantrekkelijk worden. Dit betekent echter niet dat een BV altijd voordeliger is. Door ondernemersaftrek, zelfstandigenaftrek en mkb-winstvrijstelling kan een eenmanszaak juist zeer gunstig blijven.
Een individuele berekening blijft noodzakelijk.
Wanneer is een BV vaak interessant?
Een BV kan interessant zijn wanneer:
- De winst structureel hoog is.
- Je niet alle winst privé nodig hebt.
- vermogen wilt opbouwen binnen de onderneming.
- Je risico’s wilt beperken.
- investeerders wilt aantrekken.
- Je meerdere bedrijven wilt onderbrengen in een holdingstructuur.
Vooral ondernemers die jaarlijks een aanzienlijk deel van hun winst in het bedrijf laten zitten, profiteren vaak van de BV-structuur.
Wanneer blijft een eenmanszaak aantrekkelijk?
Een eenmanszaak blijft vaak aantrekkelijk wanneer:
- De nettowinst nog beperkt is.
- Je alle winst privé nodig hebt.
- Je weinig ondernemingsrisico loopt.
- Je administratie eenvoudig wilt houden.
- Je wilt profiteren van ondernemersaftrek.
Voor startende ondernemers is een eenmanszaak daarom vaak de meest logische keuze.
Eenmanszaak, VOF of BV: welke keuze past bij jou?
De keuze hangt af van jouw persoonlijke situatie. Kies vaak voor een eenmanszaak als:
- Je alleen werkt.
- net begint.
- Je beperkte winst maakt.
- lage administratiekosten wilt.
Kies vaak voor een VOF als:
- Je samen onderneemt.
- winst en verantwoordelijkheden wilt delen.
- Je geen BV-structuur nodig hebt.
Kies vaak voor een BV als:
- Je onderneming groeit.
- Je risico’s wilt beperken.
- winst wilt reserveren.
- Je investeerders verwacht.
- fiscaal voordeel kunt behalen via salaris en dividend.
Conclusie: wanneer overstappen naar een BV?
Een zzp’er, eenmanszaak, VOF en BV hebben allemaal hun eigen voordelen. Bij een eenmanszaak en VOF betaal je inkomstenbelasting over de winst en ontvang je geen salaris. Binnen een BV werk je meestal als DGA, ontvang je salaris en kun je daarnaast dividend uitkeren.
Een BV biedt meer bescherming en fiscale planningsmogelijkheden, maar brengt ook hogere administratieve lasten en kosten voor boekhouding en accountancy met zich mee.
Voor veel ondernemers ontstaat het omslagpunt ergens rond een winst van €100.000 tot €150.000 per jaar, maar de exacte situatie verschilt per bedrijf. Daarom is het verstandig om jaarlijks een berekening te laten maken waarbij winst, DGA-salaris, dividenduitkeringen, boekhoudkosten en toekomstplannen worden meegenomen.
Zo voorkom je dat je te vroeg of juist te laat overstapt naar een BV en haal je het maximale uit je onderneming.
